Mentale Veerkracht

Optimale Energie: Breinmanagement voor werkgevers

Sommige werkdagen zijn echte energievreters. Veeleisende klanten, moordende concurrentie en medewerkers die dreigen te bezwijken onder de druk van het werk. Dit draagt allemaal ongemerkt bij aan de stress die we mee naar huis nemen. Thuis wachten dan nog meer uitdagingen. Er moet op tijd gegeten worden, kinderen die liever gamen dan hun huiswerk maken, en een gebrek aan oprechte interesse in elkaar.

Vermoeid en futloos
Het is dan ook geen wonder dat veel werknemers aan het einde van de dag op zijn best vermoeid en futloos zijn, en op zijn slechtst compleet uitgeput en opgebrand. Dit patroon herhaalt zich dag in, dag uit. Gelukkig staat de vakantie al gepland om even bij te tanken. Maar zodra je terugkeert van vakantie, begint het liedje weer van voren af aan. Kan dat niet anders?

Om deze vraag te beantwoorden, moeten we een stap terug doen en begrijpen hoe ons brein werkt. Hoe komt het dat we energie verliezen, en waar bevindt zich eigenlijk onze ‘batterij’ die we kunnen opladen?

Ons brein heeft geen accu
Ons brein kan slechts een beperkte hoeveelheid energie per dag genereren. Dat is voor iedereen min of meer gelijk en heeft niets te maken met intelligentie. Het is helaas nog niet mogelijk om ons brein aan te sluiten op een laadpaal. Deze energie is noodzakelijk om ons brein te laten functioneren. Taken die op de automatische piloot worden uitgevoerd, vergen relatief weinig breinenergie. Dus wanneer alles soepel verloopt, ervaren we nauwelijks energieverlies.

Energievreters
Wat vaak veel energie kost zijn vaak zaken die niet volgens plan verlopen. In mijn ervaring kom ik vaak de volgende energievreters tegen waar werkenden mee te maken hebben:
•    Deadlines en afspraken worden in onvoldoende mate gehaald.
•    Collega’s die JA zeggen maar NEE doen.
•    Onvoldoende constructieve samenwerking tussen de verschillende afdelingen.
•    Veel weerstand van medewerkers bij het doorvoeren van noodzakelijke veranderingen.
•    Veel gemor en achterklap in de organisatie.
•    Medewerkers die terugvallen in ‘negatief’ gedrag.

Vakantie
Maar helpt het dan om op vakantie te gaan en weer op te laden? Nee, helaas werkt dat zo niet. We hebben namelijk geen ‘batterij’ in ons brein die we kunnen opladen. Ons brein slaat geen energie op voor later gebruik; het wordt alleen geproduceerd wanneer het brein in actie is. Het is dus slim om op een efficiënte manier om te gaan met de beperkte hoeveelheid breinenergie die we hebben. Als je na een dag werken merkt dat je energie (te) laag is, is dat een teken dat er iets moet veranderen. 

Een tekort aan energie is niet alleen vervelend voor onszelf, maar kan er ook toe leiden dat we moeilijker opdrachten binnenhalen en dat het personeel ontevreden wordt. Dat zit zo. In je brein heb je een soort van energiemanager zitten. Die wordt blij wanneer de energie nog voldoende aangemaakt kan worden. Maar deze schiet in de stress wanneer de productie van energie op z’n einde loopt. Je brein maakt dan stress hormonen aan.

Deze stress hormonen zorgen ervoor dat je minder toegang hebt tot je intelligentie en dus minder opgewassen bent tegen de dagelijkse uitdagingen. Bovendien gaat er een soort alarmsignaal uit naar de mensen in je omgeving. Dit alarmsignaal zorgt ervoor dat mensen minder goed met je communiceren, je minder vertrouwen, minder voor je over hebben en liever geen zaken met je doen. Precies het tegenovergestelde van wat je wilt bereiken.

Hoe kunnen we ervoor zorgen dat we onze energie behouden? Enkel en alleen maar leuke dingen doen is niet de oplossing voor ons brein. Het wordt daar ongelukkig van, hoe vreemd dat ook misschien klinkt. Je brein heeft ook niet leuke dingen nodig om de wel leuke dingen, leuk te blijven vinden. Het gaat daarbij om de juiste balans. De aanmaak van de juiste hormonen spelen hierbij een essentiële rol. Iedereen kan leren hoe we de juiste hormonen kunnen activeren en energiek kunnen blijven, zelfs na een lange werkdag. 

Op zoek gaan naar die balans dat is wel iets wat we in de vakantie kunnen doen!

Auteur: Marcel Bos | Veranderdeskundige op basis van Neurowetenschap | Docent Gezond in Bedrijf