Sprookjes over wellbeing
Als het over duurzame inzetbaarheid, wellbeing en vitaliteit gaat lijkt het er helaas op dat we nog niet veel verder zijn dan 15 jaar geleden. Er worden nog steeds veel sprookjes verkocht.
Nog steeds zie ik veel aanbieders praten over de business case. Alsof je moet aantonen dat investeren in wellbeing loont! Dat je het management met cijfers moet overtuigen dat vitaliteit het waard is om in te investeren. Maar als je als management nog steeds niet inziet dat vitaliteit elke euro waard is, dan heb je onder een steen gelegen en mag je er gerust onder blijven want dan koers je af op de afgrond.
Al 10 jaar geleden zeiden wij bij de opleiding De Vitale Organisatie tegen elkaar: ‘als het management overtuigd moet worden, stop er dan maar mee. Zoek een andere baan of ga ergens anders werken. Het is vechten tegen de bierkaai.’
Dan iets anders. Er wordt ook veel gesproken over wellbeing-programma’s. Maar wat wordt bedoeld met een programma? We zorgen voor fruit op de werkvloer? We doen aan lunch-wandelen en yoga of mindfulness. Een programma klinkt als een gestructureerd stappenplan dat in dit geval naar een vitaal doel leidt. Zou het zo werken? Ik heb er mijn twijfels over.
Zou het kunnen dat Wellbeing geen lineair stappenplan is maar eerder een complex systeem dat voortdurend verandert en zich aanpast aan de situatie en de omstandigheden? Zo geeft het een onveilig gevoel wanneer er van een re-organisatie sprake is of als iemand om onduidelijke redenen wordt ontslagen. Maar ook als er een financiële crisis is of een besmettelijke epidemie. En wat te denken van grensoverschrijdend gedrag of hoge werkdruk.
Misschien moeten we af van het idee dat we door middel van een project of een programma van interventies wellbeing kunnen vormgeven. Wellbeing is geen project of een programma. Het is een mindset met een cultuur tot gevolg. Een cultuur waar je stukje bij beetje aan werkt en die je zodoende sterker maakt. Het is geen tijdelijke activiteit of interventie maar een way of being.
Bij die mindset hoort in hoge mate onderling vertrouwen, veiligheid in alle opzichten en verbinding met elkaar. Hoe denken mensen in een organisatie over elkaar en hoe gaan ze met elkaar om. Hoe gaat dat tussen leidinggevende en medewerker, tussen collega’s onderling, in de teams en wat laat de leiding (Directie/ C-level) als gedrag zien?
En dan de laatste vraag die bij mij opkomt: Is Wellbeing iets waar je vanuit strategie iets mee moet? Ik zou zeggen, het is geen strategie, het is strategie voorbij en dus keiharde noodzaak. Door het te vatten in een strategie doe je het welbevinden van de mensen in de organisatie tekort.
Het interne beleid, de afspraken en de (ongeschreven) regels maken Wellbeing. Die maak je met z’n allen in de organisatie.